गंडमूळ दोष

बालकाचे चंद्रनक्षत्र (आणि/किंवा लग्ननक्षत्र) सहा गंडमूळ नक्षत्रांपैकी एकात आल्यास हा दोष तयार होतो:

• अश्विनी (मेषेचा आरंभ — अग्निराशीचा संधिबिंदू)
• आश्लेषा (कर्केचा शेवट — जलराशीचा संधिबिंदू)
• मघा (सिंहेचा आरंभ — अग्निराशीचा संधिबिंदू)
• ज्येष्ठा (वृश्चिकेचा शेवट — जलराशीचा संधिबिंदू)
• मूळ (धनुचा आरंभ — अग्निराशीचा संधिबिंदू)
• रेवती (मीनेचा शेवट — जलराशीचा संधिबिंदू)

ही नक्षत्रे गंडांत क्षेत्रांत येतात — जल आणि अग्नी राशींमधील संधिबिंदू — त्यामुळे ती ज्योतिषदृष्ट्या संवेदनशील मानली जातात.

दोन प्रकार: - आंशिक गंडमूळ: केवळ एकाच गंडमूळ नक्षत्रावर जन्म (एकतर चंद्र किंवा लग्न) - संपूर्ण गंडमूळ: चंद्रनक्षत्र आणि लग्ननक्षत्र दोन्ही गंडमूळ नक्षत्रांत

परिणाम नक्षत्र आणि त्याच्या चरणानुसार बदलतात: - बालपणी आरोग्याच्या तक्रारी - आईवडील किंवा भावंडांशी ताणलेले संबंध - शिक्षण किंवा करिअरमधील अडथळे - कौटुंबिक जीवनातील अनाकलनीय अडचणी

प्रामुख्याने नवजात बालकांवर. या नक्षत्रांवरील सर्वच जन्मांवर सारखाच परिणाम होत नाही — तीव्रता ग्रहदृष्टी, चंद्राचे स्थान आणि लग्नाचे बळ यांवर अवलंबून असते.

• जन्मवेळी नक्षत्राचे नेमके कोणते चरण आहे त्यानुसार दोषाची तीव्रता बदलते
• अनुकूल ग्रहदृष्टी किंवा बलवान लग्न परिणाम कमी करू शकते
• खरी तीव्रता ठरवण्यासाठी अनुभवी ज्योतिषाकडून संपूर्ण जन्मकुंडलीचे विश्लेषण आवश्यक असते

• गंडमूळ शांती पूजा — बालकाच्या जन्मानंतर २७ व्या दिवशी केला जाणारा विधी
• जन्मनक्षत्राच्या अधिदेवतेला अर्पण
• त्या नक्षत्राशी संबंधित विशिष्ट मंत्र किंवा स्तोत्रांचे पठण
• ब्राह्मणांना अन्न, वस्त्र आणि जीवनावश्यक वस्तूंचे दान
• सर्व उपाय जाणकार ज्योतिषी आणि पुरोहितांच्या मार्गदर्शनाखालीच करावेत